Perianal Fistül Teşhisi

Perianal Fistül Teşhisi

Anal fistül rahatsızlığı,  basit veya komplike olabilmektedir. Bu nedenle teşhis aşaması uygun tedavi açısından oldukça önemlidir. Anal fistül şikayetleri arasında çoğunlukla iç çamaşırını kirleten sarı, iltihaplı akıntı sık görülür. Hasta bu akıntının makattan farklı bir yerden geldiğini ve ara ara akıntı olan yerde dışkı veya gaz çıktığını dile getirirler. Akıntının  makatta oluşturduğu ıslaklığa bağlı, makatta kızarıklık, kaşıntı, tahriş yakınmaları sık olmaktadır.

Anal fistül akut dönemleri dışında fazla belirti vermez.  Bu nedenle hasta dönem dönem şikayetler azalır ama hiç geçmemektedir.   Anal fistül hastalarının çoğunluğunda önceden geçirilmiş bir makat apsesi öyküsü vardır ancak anal fistülün farklı temelleri de olabilir. Bu nedenle  detaylı bir şekilde anamnez alınmalıdır. Fistül oluşumuna neden verecek hemoroid ameliyatı, anal travma, chorn hastalığı, rektal kanser, anal fissür gibi şikayetleri var ise ya da olduysa mutlaka ona göre yol çizilmelidir. Bu hastalıklardan herhangi biri varsa, doktor ek olarak sigmoidoskopi, rektoskopi, kolonoskopik tetkikler isteyebilir.

Öyküsü tamamlanan hasta muayeneye alınır. İlk muayene elle yapılan makat muayenesidir. Makat etrafındaki kaslar el yardımıyla iki yana çekilerek Anal fistülün dış ağzı gözlemlenir. Dış ağız genelde tümsek şeklinde olur ve sert bir dokuya sahiptir. Dış ağız birden fazla gözlemlenebilir. Dış ağzın çevresine bastırıldığında cilt altında sert fistül traktı hissedilebilir. Ancak teşhis için yeterli değildir. Çünkü elle hissedilen fistül traktı sadece yüzeyel basit fistüller için bilgi verir.

 

Buraya kadar olan aşama sadece ön teşhis için yeterlidir. Ancak kesin tanı ve çizilecek tedavi planı dikkate alındığında bu muayene yeterli değildir. Çünkü kesin tedavi için fistül hattının bütünüyle ortaya konması gerekmektedir. Fistül traktının yapısı, çevre kaslarla olan ilişkisi, cerrahi anatomisi bütünüyle bilinmelidir.

 

Dış fistül ağzı belirlenen hastada 2. Basamağa geçilir. Bu evre Fistül hattının seyri ve iç fistül ağzı belirlenmesidir. İç fistül ağzını belirlerken hekimler genelde Goodsall Kuralı’ nı kullanırlar. Goodsall Kuralı ilk 1900 yılında keşfedilmiş ve adını, yöntemi bulan cerrahtan almıştır. Goodsall Kuralına göre anal fistüller anüs etrafında bulunan dış ağızdan, makatı yatay olarak kesip dentate lıne a doğru uzanırlar. Yani dış ağız arka tarafta ise, iç ağız genellikle arka orta hattadır veya dış ağız önde ve makata 3 cm den yakın ise, iç ağız düz bir hatta dış ağızla aynı pozisyondadır. Fakat dış ağız ön tarafta ve makata 3 cm den daha uzak ise iç ağız yine arka orta hatta olabilir. Goodsall kuralı atnalı fistüllerde geçerliliğini kaybeder. Ancak yapılan araştırmalara göre ilk fistülde %59,nüks fistüllerde ise%41 oranında iç ağız doğru tespit edilmiştir.

 

Bu aşamaya kadar anal fistül hakkında büyük ölçüde bilgi sahibi olan hekim kesin tanı için 3. Basamağa geçer.3.Basamağın amacı perianal fistül traktını 3 boyutlu olarak ortaya çıkarmaktır. Fistül traktının tüm hatlarını ortaya çıkarmak için, makat kasları iki yana açılan hastanın Dış fistül ağzından oksijenli su veya metilen mavisi verilir. Sıvının makat içine boşaldığı yer fistülün iç ağzıdır. Daha sonra stile adı verilen özel bir tel yardımıyla dış fistül ağzından yavaşça girilip iç fistül ağzına doğru ilerlenir. Böylece fistül traktının uzunluğu ve makat kaslarıyla olan etkileşimi hakkında detaylı bilgi sahibi olunur.

 

Bunun dışında fistülün 3 boyutlu halini saptayabilmek için Dış ağızdan verilen ilaçla birlikte belli aralıklarla çekilen röntgenlerde fistül traktını ortaya koyabilmektedir. Bu işleme fistülografi adı verilir.

 

Fistül traktının en belirgin ortaya çıkarıldığı tetkiklerden bir diğeri ise 3 boyutlu endoanal ultrason veya kontrast madde ile çekilen pelvik mr tetkikleridir. Diğer yöntemlerin yanı sıra hekim uygun görürse bu tetkikleri de isteyebilir.

 

Perianal fistül  tedavisi teşhisle birlikte belirlenir. Günümüzde kullanılan ameliyatsız tedavi teknikleri her fistül türünde değişmektedir. Bu yüzden teşhis aşaması tedavinin kesin sonuç vermesi için oldukça büyük önem taşır. Hasta ve hekim büyük bir sabırla bu aşamayı eksiksiz tamamlamalı ve ona göre tedavi seçenekleri hastaya detaylı bir şekilde anlatılıp, yine birlikte değerlendirilmelidir.

Randevu ve Bilgi İçin 7/24 Çağrı Merkezimizi Arayın 444 8 623